Bạn sinh ra là một nguyên bản. Đừng chết đi như một bản sao (Khuyết danh)

XIN LỖI OAN SAI VÀ KHOẢNG TRỐNG CÒN LẠI

VĨNH HUY

Điều duy nhất mà ông Nguyễn Văn Thành, người cha mang oan án giết con suốt 15 năm khẩn thiết xin cơ quan tiến hành tố tụng là cho bắt cái loa phát vô xóm để bà con nghe được lời xin lỗi ông, “Để họ tin tui không có giết con. Để người ta hết kêu tui là thằng cha ác nhơn, sát đức. Chỉ vậy thôi, tui mãn nguyện rồi…”

Nhưng, yêu cầu ấy đã bị lạnh lùng từ chối chỉ vì “luật không quy định”. Thay vào đó là một buổi xin lỗi với cách tổ chức mà nếu lấy luật ra soi rọi, người ta cũng không thấy có quy định: diễn ra trong sân của UBND xã, có dân phòng đứng chốt ngay cổng để xét danh tánh người dự. Chỗ ngồi của ông phó chánh án đi xin lỗi ở phía trên, có vải bông phủ bàn, có hoa tươi, nước suối. Còn chỗ của ông Thành ở dưới, lẫn khuất giữa những người dân nghe nói đã được “tuyển chọn” vào dự.

“Bắt phong trần…”

Sau phần trích lược hồ sơ của thư ký, ông phó chánh án móc từ túi áo ra tờ giấy, đứng lên đọc lời nhân danh cơ quan tiến hành tố tụng xin lỗi người bị oan. Ông Thành cũng được đưa cho tờ giấy có đánh máy sẵn đọc lời cám ơn Nhà nước vì đã xin lỗi ông. Kế tiếp ông phó chánh án đề nghị bà con vỗ tay chúc mừng và cho phép kết thúc buổi xin lỗi ở đây vì trưa nắng quá. Vừa ra khỏi sân uỷ ban, vợ chồng ông Thành và những người thân không được cho vào dự, đã ôm nhau khóc nức nở.

Ở hai vụ án oan khác của ông Bùi Văn Mãnh (bị kết tội giết mẹ kế, cướp tài sản) và Nguyễn Minh Hùng (hai lần bị tuyên tử hình vì vận chuyển trái phép chất ma tuý), yêu cầu được xin lỗi oan trên một tờ báo lớn ở TP.HCM để nhiều người biết thay vì trên tờ báo chuyên ngành luật của trung ương cũng bị từ chối. Luật sư Trịnh Vĩnh Phúc, người từng bào chữa miễn phí cho một người dân ở Tiền Giang đã buộc phải nổi giận khi yêu cầu bồi thường chính đáng của thân chủ ông bị cơ quan gây oan sai chối bỏ bằng những đòi hỏi giấy tờ rất vô lý: “Thật quá nhẫn tâm khi yêu cầu một người gần 10 năm ở tù oan phải có đầy đủ giấy tờ chứng minh thu nhập ổn định như cán bộ công chức thì mới được bồi thường”.

Còn nhiều, rất nhiều những yêu cầu khác của người bị án oan đã bị cơ quan tố tụng làm sai thẳng thừng chối bỏ với lý do là “luật không quy định”. Pháp luật, cũng chính là những chuẩn mực xử sự của đạo lý được nâng lên thành những nguyên tắc chung cho xã hội. Không thể có một pháp luật nào thoát ly khỏi đạo lý, cũng như không thể có một đạo lý nào có thể bị gói kín bởi câu chữ pháp luật. Một khi pháp luật không tiệm cận được với đạo lý thì cũng có nghĩa nó cần được sửa đổi.

“Cho thanh cao…”

Các cơ quan tố tụng vẫn còn mang nặng tâm thế của người nhân danh Nhà nước giải quyết thiệt hại cho người bị oan theo kiểu xin – cho.

Sự bình đẳng, tôn trọng đạo đức, truyền thống tốt đẹp trong thực hiện các quyền và nghĩa vụ dân sự đã vắng bóng ở những buổi bồi thường.

Ý nghĩa của hành động xin lỗi để mong nhận được sự tha thứ cũng bị biến thành việc đi cho người hàm oan một lời xin lỗi.

Không ai sống để chờ một ngày bị án oan rớt xuống đầu, để được thử qua cảm giác Nhà nước xin lỗi ra sao. Các cơ quan tiến hành tố tụng có lẽ cũng không muốn phải bỏ tù sai một ai để rồi trở thành bị đơn trong những vụ kiện đòi bồi thường oan sai. Thế nhưng nếu chẳng may xảy ra những sự việc không mong muốn đó thì một thủ tục xin lỗi oan hợp tình, hợp lý với những xử sự giàu tình người, chắc chắn sẽ nhận được sự cảm thông từ phía nạn nhân nhiều hơn và giúp cho quá trình thương lượng bồi thường thiệt hại vật chất dễ dàng tìm được tiếng nói chung hơn là một buổi lễ lạnh lùng vô cảm…

SOURCE: BÁO SÀI GÒN TIẾP THỊ

Trích dẫn từ:

http://www.sgtt.com.vn/Detail33.aspx?ColumnId=33&NewsId=45397&fld=HTMG/2008/1228/45397

Advertisements

Gửi phản hồi

Học luật để biết luật, hiểu luật, vận dụng luật và hoàn thiện luật
%d bloggers like this: