Bạn sinh ra là một nguyên bản. Đừng chết đi như một bản sao (Khuyết danh)

NHỮNG XU HƯỚNG ẢNH HƯỞNG ĐẾN CHÍNH SÁCH XÃ HỘI TRONG CƠ CHẾ THỊ TRƯỜNG VÀ SỰ LỰA CHỌN ĐÚNG ĐẮN

VŨ NGỌC LÂN

Xây dựng và phát triển nền kinh tế thị trường thường đem lại nền kinh tế phát triển nhưng thường lại có những ‘tác dụng phụ’ không có lợi cho đông đảo người lao động. Ngay ở các nước có nền kinh tế phát triển th́ cũng chưa có nước nào đạt được sự hài ḥa giữa phát triển kinh tế với công bằng và tiến bộ xă hội. Sự phân hóa giàu nghèo thường đồng hành với kinh tế thị trường. Do đó, cuộc đấu tranh cho sự b́nh đẳng xă hội, cho sự phát triển bền vững đang là mục tiêu của tất cả nhân loại tiến bộ trên thế giới.

Dưới góc độ chính sách xă hội, đối với đông đảo người lao động, khi xây dựng nền kinh tế thị trường, nói chung luôn luôn có những xu hướng hy sinh các chính sách xă hội, bỏ qua những văn hóa truyền thống để tăng trưởng và phát triển. Và thường là trong sự tăng trưởng ấy, người nghèo, nhóm yếu thế của xă hội ít được hưởng thụ thành quả của sự tăng trưởng kinh tế, mà ngược lại nhiều khi họ c̣n bị nghèo hơn. Người ta đă thống kê được 10 xu hướng có hại cho chính sách xă hội cho đông đảo người lao động trong nền kinh tế thị trường. 10 xu hướng này thường ảnh hưởng xấu đối với nhiều nước, nhất là một số nước trải qua khủng hoảng, đổ vỡ trong xây dựng chủ nghĩa mới bước vào kinh tế thị trường những năm gần đây. Vậy những xu hướng đó là ǵì?

Một là, xu hướng tăng trưởng kinh tế nhưng không quan tâm, không thấy hết hoặc cố t́nh bỏ qua những hậu quả xấu, lâu dài về mặt xă hội. Thường th́ khi đất nước nào đó vừa ra khỏi chiến tranh lâu dài hoặc trải qua thời kỳ dài của cơ chế tập trung, quan liêu, bao cấp, khi ra khỏi chiến tranh, xây dựng lại đất nước, nhất là trong thời kỳ mở cửa, hội nhập với thế giới và khu vực, tâm lư muốn có tốc độ tăng trưởng cao về kinh tế, đầu tư xây dựng nhanh, ồ ạt, thiếu sự lựa chọn công nghệ và thiếu cân nhắc hiệu quả kinh tế với tác động xă hội, mong muốn làm ra nhiều sản phẩm hàng hóa, đáp ứng nhu cầu xă hội. Đây là điều dễ hiểu. Thế nhưng trong thời đại ngày nay, bằng nhiều cách để tăng trưởng cao về kinh tế lại có những mặt trái của nó. Đằng sau sự tăng trưởng cao này lại là vô vàn những tác động phụ, những hậu quả về xă hội nếu Nhà nước đó không tỉnh táo để kiểm soát, lựa chọn cách thức phát triển phù hợp. Chẳng hạn, đó là vấn đề lăng phí tài nguyên, nợ nần, đất nông nghiệp bị thu hẹp, tỷ lệ người không có việc làm tăng, đất nước nhiều khi là nơi tiêu thụ ‘rác thải công nghiệp’ của các nước phát triển, và nhất là sự tàn phá về môi trường.

Hai là, xu hướng tăng trưởng kinh tế nhưng chưa đi liền với công bằng xă hội. Công bằng xă hội cũng là một tiêu chí cho phát triển bền vững được cộng đồng quốc tế quan tâm và có trách nhiệm chung là một mục tiêu của sự phát triển bền vững của một quốc gia trong thời đại ngày nay. Thế nhưng trong quá tŕnh phát triển, sự bất b́nh đẳng xă hội luôn luôn chưa có lời giải hữu hiệu và thường th́ người ta hy sinh sự công bằng xă hội cho phát triển kinh tế. Thường th́ sự khác biệt về điều kiện địa lư kinh tế giữa các vùng miền, giữa thành thị và nông thôn, giữa những ngành, lĩnh vực có lợi nhuận cao với những lĩnh vực xă hội ít sinh lời, sự đầu tư cơ sở hạ tầng, đầu tư ngân sách, những điều kiện được đào tạo nghề nghiệp để có cơ hội kiếm được việc làm, sự hưởng thụ những dịch vụ xă hội, điều kiện chăm sóc sức khoẻ, chữa bệnh, điều kiện học hành khác biệt cũng đă và đang tạo ra những bất b́nh đẳng về xă hội rất lớn. Giải quyết bài toán giữa tăng trưởng và bất b́nh đẳng xă hội luôn luôn vấp phải những khó khăn, mâu thuẫn. Chẳng hạn, việc phân phối, tích tụ đất đai có thể thúc đẩy tăng trưởng kinh tế cho đất nước hoặc một nhóm người nào đó nhưng lại gây rất nhiều khó khăn cho đời sống người dân nghèo sống dựa chủ yếu vào đất đai và v́ vậy làm cho bất b́nh đẳng xă hội càng tăng. Độ mở cửa của nền kinh tế, kết quả của toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế quốc tế có ảnh hưởng khác nhau đến các đối tượng, nhóm người trong xă hội. ở nhiều nước theo xu hướng này, người nghèo chẳng những không được hưởng lợi từ tự do hóa thương mại đầu tư mà ngược lại họ c̣n bị thiệt tḥi v́ những chính sách đó. Điều này lư giải tại sao nhân dân lao động nhiều nước luôn luôn phản đối sự toàn cầu hóa và tự do thương mại quốc tế.

Ba là, khó gắn kết chặt chẽ, đồng bộ giữa phát triển kinh tế với hệ thống chính sách xă hội. Từ trước đến nay, trong các nền kinh tế thị trường luôn luôn xảy ra mâu thuẫn giữa chính sách phát triển kinh tế với hệ thống chính sách xă hội và chủ nghĩa tư bản không thể giải quyết triệt để các vấn đề xă hội. Tuy ngày nay các nước có sự điều chỉnh nhất định trong sự phân phối giá trị thặng dư, song chủ nghĩa tư bản cũng chỉ giải quyết một số vấn đề xă hội nhất định, nhất là một số vấn đề bức xúc để tạm thời xoa dịu mâu thuẫn căng thẳng trong công nhân và người lao động. Xét về bản chất, sự điều chỉnh đó không thể giải quyết mâu thuẫn cơ bản giữa phát triển kinh tế với hệ thống chính sách xă hội. Đại đa số nhân dân lao động vẫn sống nghèo khổ với một số chính sách xă hội chắp vá, nhỏ giọt, ít ỏi. Con số 20% người giàu nhất chiếm 80% của cải xă hội trong thế giới ngày nay đủ nói lên tất cả.

Bốn là, Nhà nước theo cơ chế phát triển như trên thường là Nhà nước của những tập đoàn kinh tế, những chủ tư bản chi phối và nắm quyền điều hành. Bản chất của Nhà nước kiểu này không phải Nhà nước của dân, do dân và v́ dân. Mô h́nh theo kiểu Nhà nước phúc lợi chung lại càng không thể tồn tại lâu dài do gánh nặng quá lớn không thể chịu nổi. Do đó người dân không thể trông chờ vào nhiều vào Nhà nước trong việc chăm lo chính sách xă hội.

Năm là, để kinh tế phát triển nhanh và năng động, Nhà nước không thể đứng ra ‘ôm’ tất cả. Và v́ vậy, xu thế cổ phần hóa, tư nhân hóa tư liệu sản xuất là xu thế tất yếu trong nền kinh tế thị trường sẽ dẫn đến quá tŕnh tích tụ tư bản, phân hóa giàu nghèo một cách nhanh chóng và ngày càng lớn, chênh lệch về thu nhập, về mức sống giữa một nhóm người giàu nhất với nhóm người nghèo nhất là vô cùng lớn. Nhà nước lúc bấy giờ sẽ là Nhà nước của một nhóm người giàu nhưng nắm giữ phần lớn của cải xă hội. Do đó mâu thuẫn giai cấp, cách mạng xă hội là không tránh khỏi. Chỉ có chế độ xă hội xă hội chủ nghĩa là giải quyết triệt để mâu thuẫn này. Thế nhưng trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xă hội, Nhà nước này phải có giải pháp vô cùng mềm dẻo, khéo léo các vấn đề xă hội với việc tích tụ, phát triển sản xuất để quay lại phục vụ đông đảo người lao động.

Sáu là, tham nhũng là xu hướng phổ biến trong nền kinh tế thị trường, là sự tha hóa quyền lực, có sức mạnh phá vỡ trật tự và công bằng xă hội. Tham nhũng luôn luôn gắn bó với Nhà nước, với những người có chức, có quyền. Nó là hành vi lợi dụng thế mạnh của quyền lực để lấy của công làm của riêng, thu lợi cho ḿnh, xâm phạm quyền lợi của người khác, làm thiệt hại cho Nhà nước, cho tập thể, cá nhân, gây nên sự bất công xă hội. Năm 2001, Hội nghị quốc tế lần thứ X về chống tham nhũng được tổ chức tại Praha (Cộng ḥa Séc) với 143 nước tham dự. Hội nghị đă nhấn mạnh việc chống tham nhũng có tính toàn cầu và coi tham nhũng là ‘hành vi đi chệch khỏi các quy tắc đạo đức chính thống, chi phối các hoạt động của ai đó giữ một chức vụ trong bộ máy chính quyền, tổ chức xă hội v́ động cơ cá nhân như làm giàu, quyền lực hoặc địa vị xă hội’. C̣n Ngân hàng thế giới th́ cho rằng ‘Tham nhũng là một gánh nặng nghiêm trọng đè lên vai người dân nghèo". Đấu tranh chống tham nhũng là trách nhiệm của tất cả các nước, nhằm bảo vệ quyền lợi cho người lao động và làm trong sạch bộ máy Nhà nước trong quá tŕnh phát triển

Bảy là, xu hướng vừa tạo ra sự độc quyền của Nhà nước hoặc một số ngành, lĩnh vực vừa buông lỏng, thả nổi chính sách xă hội, không quan tâm đến người lao động. ở một số nước trước đây từng là xă hội chủ nghĩa, nhưng sau khi chính quyền bị sụp đổ, bước vào kinh tế thị trương, đă tạo ra những cú sốc đối với người lao động. Nhà nước đứng ra nắm giữ một số lĩnh vực quan trọng, hoặc nắm giữ phần trăm cổ phần chi phối. Nhưng thực chất đó lại là chỗ dựa cho một số thế lực độc quyền trong một số lĩnh vực dịch vụ hoặc mặt hàng nào đó. Từ đó nảy sinh t́nh trạng đặc quyền, đặc lợi, tạo ra mức thu nhập rất lớn cho một nhóm người. Bản thân nhiều quan chức Nhà nước cũng được hưởng lợi riêng từ sự bảo hộ cho sự độc quyền này.Trong khi đó ở nhiều lĩnh vực, nhiều ngành khó khăn, đặc thù, nhưng lại liên quan đến đời sống của đông đảo người dân, nhất là những người lao động b́nh thường trên lĩnh vực sản xuất nông nghiệp, chăm sóc sức khoẻ, bảo đảm nước sạch, vệ sinh môi trường ít được sự quan tâm, hỗ trợ giúp đỡ của Nhà nước. Nhiều phúc lợi xă hội không được hưởng hoặc không đáng kể, nhiều đối tượng rơi vào t́nh cảnh túng quẫn do thất nghiệp, nghèo đói, bệnh tật, nợ nần.

Tám là, xă hội hóa nhưng thực chất là thị trường hóa nhiều dịch vụ và hoạt động xă hội. Khi chuyển sang cơ chế thị trường, từ chỗ Nhà nước muốn ôm tất cả mọi dịch vụ và hoạt động mang tính phúc lợi xă hội, nay do không có khả năng và không xuể, Nhà nước chủ trương xă hội hóa các hoạt động này. Thế nhưng trong cơ chế mới với sự thống trị, chi phối của đồng tiền, kiểu ‘tiền trao cháo múc’ đă làm cho nhiều dịch vụ, hoạt động bị thị trường hóa theo kiểu ‘thuận mua vừa bán’. Nhà nước tuy có biết nhưng cũng không thể quản lư được những hoạt động mang tính thị trường. Và như thế những người ở nhóm yếu thế, người nghèo, người có hoàn cảnh khó khăn bị thiệt tḥi hoặc không được tiếp cận các dịch vụ xă hội, nhất là dịch vụ đắt tiền, tốn kém.

Chín là, đạo đức xă hội xuống cấp, tội phạm tăng, nhiều giá trị văn hóa tinh thần truyền thống bị băng hoại, gia đ́nh bị phá vỡ. Như một quy luật, mỗi giai đoạn, mỗi phương thức kinh tế lại yêu cầu một sự ứng sử và đối tượng tương ứng. Khó có quốc gia nào khi xây dựng, phát triển nền kinh tế thị trường lại không bị tác động đến các giá trị đạo đức xă hội truyền thống. Nhiều thang giá trị truyền thống trong xă hội cũ bị đảo lộn. Cuộc sống chạy đua với thời gian v́ làm giàu và mưu sinh làm người ta ít có thời gian quan tâm đến nhau hơn. Nhiều quốc gia phải đề ra những chính sách rất mạnh mẽ, nghiêm ngặt, chặt chẽ để giữ vững, duy tŕ, phát triển những giá trị truyền thống. Phát triển kinh tế thị trường với duy tŕ, phát triển lối sống, và truyền thống văn hóa đang là bài toán hóc búa. Một số nước phương Tây đang hướng sang một số nước phương Đông, coi đó là một cách làm khả dĩ, nhưng xem chừng cũng đă muộn.

Mười là, gia đ́nh truyền thống – tế bào của xă hội – bị tan ră mai một dần. Do nhiều nguyên nhân, gia đ́nh nhiều thế hệ được thay thế bằng gia đ́nh hai thế hệ. Các thế hệ trong một gia đ́nh cũng thường xung đột, mâu thuẫn. Tỷ lệ gia đ́nh bị tan vỡ, gia đ́nh chỉ có mẹ con ngày càng tăng. Nhiều người già, phụ nữ độc thân không ai chăm sóc là vấn nạn xă hội.

Trong bài thơ Chào Xuân 61, nhà thơ Tố Hữu đă viết:

‘Ta đứng đây mắt nh́n bốn hướng
Trông Bắc, trông Nam, trông cả địa cầu
Trông lại ngàn xưa trông tới mai sau"

Với tư cách là ‘thư kư của thời đại’, hay nói như nhà văn Nga là ‘con chim báo băo’, nhà thơ đă diễn đạt, phản ánh, xác định một cách chân thật chỗ đứng của dân tộc trong sự tương quan so sánh với lịch sử, với các nước trên thế giới lúc bấy giờ để thấy được vị thế của đất nước ḿnh, dự báo tương lai và xác định hướng đi lên phía trước. Trong kỳ họp Quốc hội vừa qua, có đại biểu đă đề xuất ư kiến tương tự ư thơ trên rằng chúng ta phải xác định cho được hiện nay ta đang đứng ở vị trí nào trong hơn 190 quốc gia trên thế giới, so với gần 20 năm đổi mới ta đă tiến xa được bao nhiêu, những yếu tố xă hội chủ nghĩa trong quá tŕnh xây dựng nền kinh tế thị trường đă định h́nh và thể hiện như thế nào trong cuộc sống và trong các chính sách xă hội? Trong từng ngành, từng lĩnh vực cũng phải biết ngành ḿnh, lĩnh vực của ḿnh hiện đang đứng ở vị trí nào trong đất nước, trong khu vực, trên thế giới để biết ḿnh biết người, hoạch định những bước đi trong sự cạnh tranh vô cùng khốc liệt trong thời đại ‘thị trường là chiến trường’ hiện nay. Con đường mà chúng ta đang đi để tránh những tiêu cực, mặt trái của nền kinh tế thị trường trong thời kỳ quá độ ra sao? V́ cổ nhân đă có câu: biết ḿnh biết người, trăm trận trăm thắng.

15 năm sau kể từ năm 1961, những dự báo, những tiên đoán của Đảng ta và của Chủ tịch Hồ Chí Minh đă thành hiện thực: đất nước hoàn toàn độc lập, non sông thu về một mối, cả nước đi lên chủ nghĩa xă hội với tinh thần xây dựng đất nước ta ‘đàng hoàng hơn, to đẹp hơn’. Và cũng phải khoảng 15 năm sau ngày nước nhà hoàn toàn thống, Đảng ta đă thông qua Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xă hội và khẳng định chúng ta xây dựng nền kinh tế nhiều thành phần có sự quản lư của Nhà nước theo định hướng xă hội chủ nghĩa. Trên cơ sở Cương lĩnh đó, qua các Đại hội, Đảng ta từng bước cụ thể hóa bằng những tầm nh́n 10 năm, kế hoạch 5 năm với những bước đi cụ thể. Muốn Cương lĩnh được cụ thể hóa từng bước được thực hiện th́ không thể thiếu những hoạch định, kế hoạch phát triển của từng ngành, từng lĩnh vực, từng mặt trận trên cơ sở nắm và xử lư thông tin, dự báo t́nh h́nh, xu hướng phát triển ở trong nước, trong khu vực và trên thế giới v.v. Thiếu cái này như người ta đi trong rừng rậm, thiếu ánh sáng mặt trời mà lại không có la bàn vậy. Vậy trong gần 20 năm qua, chính sách xă hội của chúng ta đă phát triển theo quỹ đạo nào, trong quá tŕnh đó có những xu hướng nào chưa thật sự đúng đắn lành mạnh, hiện nay chúng ta đang đứng ở đâu và có những thách thức nào cần vượt qua?

Trong gần 20 năm qua, kể từ khi đất nước bắt tay vào sự nghiệp đổi mới do Đảng ta khởi xướng và lănh đạo, các chính sách xă hội cũng có những đổi mới và phát triển cho phù hợp với t́nh h́nh mới. Trong những năm qua, đồng thời với việc thực hiện sự nghiệp đổi mới, chúng ta phải trăn trở tư duy, đấu tranh gay gắt giữa tư duy của thời kỳ tập trung, quan liêu, bao cấp với tư duy mới trước yêu cầu của cơ chế kinh tế thị trường có sự quản lư của Nhà nước theo định hướng xă hội chủ nghĩa. Tư tưởng lớn nhất chỉ đạo quá tŕnh đổi mới tư duy trong xây dựng và thực hiện các chính sách xă hội thời kỳ này là hướng vào giải phóng sức lao động, sức sản xuất, khơi dậy tiềm năng, sáng tạo của mỗi vùng miền, mỗi tập thể, mỗi cá nhân và của cả cộng đồng dân tộc; coi trọng giá trị lao động, mở rộng cơ hội, tạo mọi điều kiện thuận lợi để mọi người có điều kiện đều được phát triển. Điều này được khẳng định ở những quan điểm chỉ đạo chủ yếu sau đây để hoạch định các chính sách xă hội:

– Mục tiêu của chính sách xă hội là thống nhất, hài ḥa, gắn bó với mục tiêu phát triển kinh tế nhằm phát huy sức mạnh của nhân tố con người, lấy phục vụ phát triển con người là trung tâm: tất cả do con người và v́ con người.

– Kết hợp hài ḥa giữa phát triển kinh tế với phát triển văn hóa – xă hội; giữa tăng trưởng kinh tế với thực hiện công bằng và tiến bộ xă hội. Tăng trưởng kinh tế phải gắn liền với tiến bộ và công bằng xă hội ngay từ đầu và trong suốt quá tŕnh thực hiện các kế hoạch phát triển. Công bằng xă hội phải thể hiện cả ở khâu phân phối tư liệu sản xuất, khâu phân phối kết quả sản xuất, tạo điều kiện thuận lợi để mọi người có điều kiện phát triển, sử dụng tốt năng lực của ḿnh. Sử dụng nhiều h́nh thức phân phối, lấy phân phối theo kết quả lao động và hiệu quả kinh tế là chủ yếu; kết hợp phân phối dựa trên mức đóng góp các nguồn lực, phân phối qua các phúc lợi xă hội, thực hiện điều tiết hợp lư, bảo hộ quyền lợi của người lao động.

– Phát triển kinh tế là cơ sở, là phương tiện, là tiền đề để thực hiện các chính sách xă hội; ngược lại thực hiện tốt chính sách xă hội là động lực, là cơ sở thúc đẩy tăng trưởng kinh tế một cách bền vững.

– Khuyến khích làm giàu hợp pháp đi đôi với với tích cực xóa đói giảm nghèo, thu hẹp dần khoảng cách về tŕnh độ phát triển, về mức sống giữa các vùng, các dân tộc và các tầng lớp dân cư.

– Các vấn đề chính sách xă hội đều giải quyết theo tinh thần xă hội hóa, trong đó Nhà nước đóng vai tṛ ṇng cốt; động viên toàn dân, các doanh nghiệp, các tổ chức, cá nhân và cộng đồng quốc tế tham gia giải quyết các vấn đề xă hội.

Có thể khẳng định rằng những quan điểm cơ bản của Đảng ta về chỉ đạo các chính sách xă hội là đúng đắn, phù hợp, tiếp cận được xu hướng phát triển của thời đại. Từ những quan điểm chỉ đạo đó, trong thời gian qua, những nhận thức, quan điểm đổi mới chính sách xă hội được thể chế hóa về mặt Nhà nước, tạo những hành lang pháp lư cho việc thực hiện các mục tiêu phát triển xă hội công bằng và tiến bộ. Điều này được thể hiện bằng nhiều giải pháp trên một số mặt sau đây:

– Nhà nước đă ban hành hàng loạt các chính sách vĩ mô phát triển kinh tế nhiều thành phần; đổi mới chính sách đất đai, thuế, tín dụng, phát triển nông nghiệp, nông thôn, phát triển các khu công nghiệp, khu chế xuất, sắp xếp lại các doanh nghiệp Nhà nước, phát triển doanh nghiệp vừa và nhỏ… bảo đảm tăng trưởng kinh tế cao và ổn định, tăng nguồn thu cho ngân sách, điều chỉnh cơ cấu chi tiêu công, tạo điều kiện và tiền đề cho việc thực hiện các mục tiêu phát triển xă hội, nhất là vấn đề giải quyết việc làm, xóa đói giảm nghèo, phát triển các dịch vụ xă hội cơ bản và ḥa nhập xă hội của nhóm yếu thế.

– Hệ thống luật pháp đă h́nh thành phù hợp với yêu cầu đổi mới như: Bộ Luật lao động, Luật bảo vệ và chăm sóc trẻ em, Luật Giáo dục, Pháp lệnh ưu đăi người có công, Pháp lệnh phong tặng danh hiệu vinh dự Nhà nước ‘Bà mẹ Việt Nam anh hùng’, Pháp lệnh về người tàn tật, Pháp lệnh về Người cao tuổi, Điều lệ BHXH v.v. Có thể nói, hầu hết các đối tượng xă hội, dù ở mức độ khác nhau, đă được điều chỉnh bằng các văn bản pháp luật. Nhờ đó đă từng bước hoàn chỉnh, tăng cường khuôn khổ pháp luật cho việc thực hiện các mục tiêu phát triển, công bằng và tiến bộ xă hội.

– Đă h́nh thành các chương tŕnh mục tiêu quốc gia về phát triển xă hội như chương tŕnh mục tiêu quốc gia về xóa đói giảm nghèo, giải quyết việc làm, trợ giúp các xă đặc biệt khó khăn, chương tŕnh nước sạch và vệ sinh môi trường nông thôn, chương tŕnh tiêm chủng mở rộng cho trẻ em, xóa mù chữ và phổ cập giáo dục tiểu học, pḥng chống tệ nạn xă hội… Đă h́nh thành các quỹ quốc gia về giải quyết việc làm, quỹ xóa đói giảm nghèo, quỹ đền ơn đáp nghĩa, quỹ t́nh thương, thực hiện các mục tiêu xă hội có định hướng, tập trung vào giải quyết các vấn đề xă hội vừa cơ bản lâu dài vừa bức xúc cho các đối tượng, các địa bàn trọng điểm.

– Thực hiện chủ trương xă hội hóa trong việc thực hiện các chính sách xă hội nhằm huy động mọi nguồn lực, lồng ghép các chương tŕnh, mục tiêu nhằm sử dụng có hiệu quả các nguồn lực cho phát triển xă hội. Nhiều chính sách xă hội hợp ḷng dân, được nhân dân ủng hộ và trở thành phong trào rộng lớn, sôi động trong cả nước như phong trào xóa đói giảm nghèo, đền ơn đáp nghĩa người có công, phong trào trợ giúp đồng bào bị thiên tai… Các phong trào này đă tạo thành những nét đẹp, từng bước đang trở thành thang giá trị xă hội trong điều kiện mới của đời sống xă hội.

– Thực hiện chủ trương xă hội hóa trong việc thực hiện các chính sách xă hội nhằm huy động mọi nguồn lực, lồng ghép các chương tŕnh, mục tiêu nhằm sử dụng có hiệu quả các nguồn lực cho phát triển xă hội. Nhiều chính sách xă hội hợp ḷng dân, được nhân dân ủng hộ và trở thành phong trào rộng lớn, sôi động trong cả nước như phong trào xóa đói giảm nghèo, đền ơn đáp nghĩa người có công, phong trào trợ giúp đồng bào bị thiên tai… Các phong trào này đă tạo thành những nét đẹp, từng bước đang trở thành thang giá trị xă hội trong điều kiện mới của đời sống xă hội.

Do có quan điểm chỉ đạo đúng đắn, nhiều biện pháp thực hiện đạt kết quả cho nên gần 20 năm qua chúng ta đă đạt được những thành tựu rất quan trọng về phát triển xă hội, nhất là trên lĩnh vực xóa đói giảm nghèo. Tuy nhiên, quan điểm là đúng đắn nhưng việc xây dựng các chính sách nhiều khi không theo kịp hoặc chủ quan, nóng vội, đốt cháy giai đoạn, giải pháp triển khai chưa đúng đắn, phù hợp mà đường lối, quan điểm vẫn chỉ nằm trên giấy mà không đi vào cuộc sống. Do rất nhiều nguyên nhân khác nữa cho nên đến nay, nhiều vấn đề xă hội bức xúc tồn tại, phát triển mà chưa được khắc phục có hiệu quả, trong đó có những vấn đề rất cơ bản nằm trong xu hướng phát triển không lành mạnh của nền kinh tế thị trường như đă nói ở trên. Từ đường lối quan điểm đến chính sách là cả quá tŕnh đấu tranh, phấn đấu lâu dài, cam go và đầy thách thức. Nhưng có một điều chắc chắn rằng con đường mà Đảng ta, nhân dân ta lựa chọn là đúng đắn, hướng đi đă rơ, đồng thời chúng ta hoàn toàn có thể tránh được những sai lầm của các nước khác để tiến tới mục tiêu: ‘Dân giàu, nước mạnh, xă hội công bằng, dân chủ, văn minh’.

SOURCE: TẠP CHÍ BẢO HIỂM XÃ HỘI SỐ 7 NĂM 2005

Advertisements

Gửi phản hồi

Học luật để biết luật, hiểu luật, vận dụng luật và hoàn thiện luật
%d bloggers like this: