Bạn sinh ra là một nguyên bản. Đừng chết đi như một bản sao (Khuyết danh)

TRANH CHẤP SỞ HỮU CHUNG: BỊ THIỆT VÌ KHÔNG CHIA TÀI SẢN CHUNG

HOÀNG LAM

Không được phân định rạch ròi nên người thắng kiện khó có giấy chủ quyền.

Chị em bà T. gồm bốn người: ba gái, một trai. Sinh thời, cha mẹ họ tạo lập được một căn nhà tại TP Biên Hòa, Đồng Nai. Mẹ họ mất năm 1987, cha họ mất năm 1992 và đều không để lại di chúc. Sau khi người em trai qua đời năm 1995, vợ em trai (tức em dâu bà T.) tiếp tục quản lý tài sản.

Từ chối chia tài sản chung

Tháng 4-2008, chị em bà T. nộp đơn kiện em dâu ra tòa để đòi chia căn nhà vì cho rằng đây là di sản do cha mẹ để lại. Theo họ, do thời hiệu khởi kiện chia thừa kế đã hết nên di sản của cha mẹ trở thành tài sản chung của các đồng thừa kế.

Dù thừa nhận căn nhà do cha mẹ chồng tạo dựng nhưng, người em dâu không đồng ý chia tài sản. Bà cho biết sau khi chồng mất, mẹ con bà vẫn tiếp tục quản lý, căn nhà. Trong quá trình sử dụng, mẹ con bà đã sửa chữa gần như toàn bộ căn nhà. Năm 2000, ba người chị chồng đã ký cam kết giao nhà cho bà quản lý sử dụng và đăng ký kê khai quyền sử dụng đất.

Ba người chị chồng phản đối lập luận của em dâu. Theo họ, bản cam kết ký năm 2000 chỉ thể hiện người em dâu được đứng tên đăng ký kê khai quyền sử dụng nhà chứ không giao em dâu quyền chiếm hữu, sử dụng và định đoạt căn nhà.

Năm 2007, họ từng ngăn cản gia đình em dâu sa chữa nhà. Dưới sự điều hành của cán bộ xây dựng phường, gia đình em dâu chấp nhận giải pháp được tiếp tục xây nhà nhưng không thay đổi hiện trạng nhà. Nếu sau này có phân chia tài sản gia tộc, gia đình em dâu phải tự chịu chi phí sửa chữa.

Sơ thẩm vụ án vào tháng 4-2009, TAND TP Biên Hòa viện dẫn Nghị quyết số 02 năm 2004 của Hội đồng thẩm phán TAND tối cao để bác đơn kiện chia tài sản chung. Theo cấp sơ thẩm, nguyên đơn không xuất trình được văn bản mà các đồng thừa kế xác nhận không có tranh chấp và thừa nhận di sản do người chết để lại chưa chia.

Tại phiên xử phúc thẩm hồi tháng 8-2009, TAND tỉnh Đồng Nai cũng từ chối chia tài sản. Cấp phúc thẩm cho rằng giấy xác nhận của các đồng thừa kế rằng tài sản chung chưa chia chỉ có chữ ký của ba người chị chồng. Người em dâu ký không thừa nhận, không ký vào tờ xác nhận này.

Tài sản chung lửng lơ

Luật sư Nguyễn Đình Hùng (Đoàn luật sư TP.HCM) cho biết chỉ cần một đồng thừa kế không thừa nhận tài sản tranh chấp là di sản chưa chia là tòa án sẽ bác ngay đơn kiện. Việc từ chối chia tài sản chung của tòa án trong trường hợp này tuy phù hợp với Nghị quyết 02 nhưng lại phát sinh nhiều mắc mứu trên thực tế.

Khi tuyên án, các cấp tòa chỉ bác đơn kiện chia tài sản chung chứ không phân định tài sản tranh chấp thuộc về ai. Về nguyên tắc, tài sản của người chết là di sản, là tài sản chung của các đồng thừa kế. Dù tòa án có bác đơn kiện chia tài sản chung thì tài sản đó vẫn là tài sản chung của các đồng thừa kế. Nghịch lý phát sinh vì người đang nắm giữ tài sản tiếp tục chiếm quyền quản lý, sử dụng tài sản vượt quá phần quyền của mình. Trong khi đó, các đồng thừa kế khác chỉ nắm giữ “quyền ảo” đối với tài sản mà họ là đồng sở hữu.

Dưới góc độ hành chính, người đang chiếm giữ tài sản cũng không được cấp giấy chủ quyền vì họ chưa có quyền định đoạt đối với toàn bộ tài sản chung. Từ đó, quyền năng của họ đối với tài sản cũng bị hạn chế. Ví dụ đơn giản là họ không thể đem nhà đi cho thuê chỉ vì căn nhà chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sở hữu.

“Bị đơn thường không thừa nhận di sản là tài sản chung để đem chia cho các đồng thừa kế. Việc tòa án nương theo ý kiến phản đối của bị đơn để từ chối chia tài sản đã vô tình khoét sâu tranh chấp, làm sứt mẻ tình cảm gia đình” – luật sư Nguyễn Đình Hùng phân tích thêm.

SOURCE: BÁO PHÁP LUẬT TPHCM

Trích dẫn từ: http://www.phapluattp.vn/news/ban-doc/view.aspx?news_id=273981

Advertisements

Gửi phản hồi

Học luật để biết luật, hiểu luật, vận dụng luật và hoàn thiện luật
%d bloggers like this: